Pıhtı yıkımı ürünlerini ölçen, özellikle düşük-orta klinik olasılıkta venöz tromboembolizmi (DVT, pulmoner emboli) dışlamak için kullanılan testtir.
Ne için yapılır
- Düşük-orta klinik olasılıkta derin ven trombozu (DVT) dışlanması
- Düşük-orta klinik olasılıkta pulmoner emboli dışlanması
- Yaygın damar içi pıhtılaşma (DIC) tanısı ve izlemi
- Aort diseksiyonu şüphesinde yardımcı test
- COVID-19 ve ciddi enfeksiyonlarda tromboz riskinin değerlendirilmesi
- Antikoagülan tedavi sonrası nüks değerlendirmesi
Hazırlık
- Özel açlık gerekmez
- Gebelik, postoperatif dönem veya yakın travma öyküsü belirtilmelidir
- Antikoagülan kullanımı bildirilmelidir
- Yakın zamanda yaşanan inflamatuvar/enfeksiyöz durumlar belirtilmelidir
İşlem nasıl yapılır
- Koldan venöz kan örneği alınır
- Plazma üzerinde immünoturbidimetrik yöntemle ölçüm yapılır
- Sonuç ng/mL FEU veya ng/mL DDU cinsinden bildirilir
- Yorum klinik olasılık (Wells skoru) ile birlikte yapılır
- Yaşa göre eşik değer ayarlaması (yaş × 10 ng/mL FEU) uygulanabilir
İşlem sonrası
- Negatif sonuç düşük klinik olasılıkta tromboembolizmi dışlamada yüksek değer taşır
- Pozitif sonuç ileri görüntüleme (Doppler USG, BT anjiyografi) gerektirir
- DIC izleminde seri ölçüm yapılabilir
- Sonuçların acil servis veya klinikte hızla yorumlanması
Riskler
- Kan alımına bağlı küçük morluk veya hassasiyet
- Cerrahi, gebelik, ileri yaş, kanser, enfeksiyon gibi durumlarda yanlış pozitiflik (özgüllük düşük)
- Yüksek klinik olasılıkta normal sonuç tromboembolizmi tek başına dışlamaz
- Test sonucu klinik olasılık skoru olmadan yorumlanmamalıdır
Sıkça Sorulanlar
D-dimer yüksek çıktı, pıhtı atmış mıyım?
Mutlaka değil. Cerrahi, gebelik, enfeksiyon, kanser gibi pek çok durumda D-dimer yükselir. Görüntüleme ile doğrulanması gerekir.
D-dimer düşük çıktıysa pıhtı yok demek midir?
Düşük klinik olasılığa sahip hastalarda negatif D-dimer venöz tromboembolizmi dışlamada güçlü bir araçtır; ancak yüksek klinik olasılıkta tek başına yeterli değildir.
Sonuç ne kadar sürede çıkar?
Çoğu hastanede acil olarak çalışılır ve 30-60 dakika içinde sonuç verilir.
İlgili Bilgiler
İlgili Tıbbi Hizmetler
Aynı branş veya benzer endikasyonda incelemek isteyebileceğiniz diğer hizmetler.
Koagülasyon testleri
Tıbbi Biyokimya
Koagülasyon testleri — PT/INR ve aPTT ile kanama-pıhtılaşma sisteminin değerlendirilmesi.
Tam kan sayımı
Tıbbi Biyokimya
Hemogram (CBC) — kan hücrelerinin sayı ve oranlarını ölçen temel tarama tahlili.
Karaciğer fonksiyon testleri
Tıbbi Biyokimya
ALT, AST, ALP, GGT ve bilirubin ile karaciğer hücre hasarı ve safra yollarını değerlendiren tahliller.
Böbrek fonksiyon testleri
Tıbbi Biyokimya
Üre (BUN) ve kreatinin ile eGFR hesaplaması üzerinden böbrek süzme işlevini değerlendiren tahliller.
Açlık kan şekeri
Tıbbi Biyokimya
Açlık glukoz testi — diyabet taraması ve kan şekeri kontrolünde temel tahlil.
HbA1c
Tıbbi Biyokimya
HbA1c — son 2-3 ayın ortalama kan şekerini gösteren glikolize hemoglobin testi.
Lipid profili
Tıbbi Biyokimya
Lipid profili — total kolesterol, HDL, LDL ve trigliserit ölçümü ile kardiyovasküler risk değerlendirmesi.
Tiroid fonksiyon testleri
Tıbbi Biyokimya
Tiroid fonksiyon testleri — TSH, sT3 ve sT4 ölçümü ile tiroid bezi hastalıklarının tanı ve takibi.