Termal Yanık Evreleri ve Değerlendirmesi

Termal yanıkların derinliği ve genişliği tedavi planını, sıvı resüsitasyonunu ve prognozu belirler.

Yazan: Saygı Hastanesi Sağlık Rehberi Editör Kurulu

Yayın tarihi: 1 Şubat 2026

Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi için lütfen hekiminize danışınız.

Bu içerik bilgi amaçlıdır, tıbbi tavsiye niteliği taşımaz. Acil Servis bölümümüzden randevu alabilirsiniz. Randevu Al →

Termal Yanık Evreleri ve Değerlendirmesi Nedir?

Termal yanıklar sıcak sıvı, alev, buhar ve temas sonucu oluşur. Derinlik yüzeyel (I. derece), yüzeyel kısmi kalınlık (II-A), derin kısmi kalınlık (II-B), tam kalınlık (III. derece) ve kas-kemik (IV. derece) olarak sınıflandırılır.

Toplam vücut yüzey alanı yetişkinlerde dokuzlar kuralı, çocuklarda Lund-Browder diyagramı ile hesaplanır. Sıvı resüsitasyonu Parkland formülü ile planlanır (4 mL/kg/%TBSA ilk 24 saatte).

Ciddi yanıkların erken yanık merkezine nakli, ağrı kontrolü, enfeksiyon önlenmesi ve uzun dönem rehabilitasyonu başarılı sonuçlar için gereklidir.

Belirtiler

I. derece: eritem, ağrı (güneş yanığı)

II-A: bülen, yaş zemin, şiddetli ağrı

II-B: ak-sarı zemin, azalmış ağrı

III. derece: kuru, beyaz veya karbonize, ağrısız

Elektrik-IV. derece: kas ve kemik tutulumu

Hipotermi ve şok (geniş yanıklarda)

Risk Faktörleri

Ev içi kazalar (sıcak su, yağ, çay)

İş kazaları (alev, buhar)

Alkol ve madde kullanımı

Küçük çocuklar ve yaşlılar

Mesleki risk (aşçı, itfaiyeci)

Epileptik nöbet sırasında yanıklar

Ne Zaman Doktora Başvurmalı?

Aşağıdaki belirtilerden herhangi birini yaşıyorsanız vakit kaybetmeden bir sağlık kuruluşuna başvurun:

%10'un üstü yetişkin, %5 üstü pediatrik yanıkta hastane gerekir
Yüz, el, ayak, perine, eklem yanıkları merkeze sevk edilmelidir
Tam kalınlık yanıklar cerrahi değerlendirme gerektirir
Her elektrik ve kimyasal yanık hastanede değerlendirilmelidir

Tedavi Yöntemleri

Yanığı soğuk (buzlu değil) su ile soğutma (15-20 dakika)

Parkland formülü ile dengeli sıvı resüsitasyonu

Ağrı kontrolü (IV opioid)

Sıcaklık koruması ve temiz örtü

Tetanoz profilaksisi

Cerrahi debridman ve greftleme (gerektiğinde)

Hangi Bölüme Başvurmalı?

Bu şikâyetler için hastanemizin Acil Servis bölümüne başvurabilirsiniz. Uzman hekimlerimiz size en uygun tedavi planını oluşturacaktır.

Acil Servis Bölümü Hakkında Bilgi Alın

Size yardımcı olalım

Şikâyetleriniz için uzman hekimlerimizden randevu alabilir veya bize ulaşabilirsiniz.

Randevu Al Bize Ulaşın

İlgili Sağlık Konuları

Aynı bölümden incelemek isteyebileceğiniz diğer makaleler.

Kalp Krizi İlk Yardımı

Acil Servis

Kalp krizinde hızlı tanıma ve acil servis çağrısı, hayatta kalma şansını dramatik biçimde artırır.

Felç Belirtileri ve HIZLI Testi

Acil Servis

HIZLI (Halsizlik, İfade bozukluğu, Zaman kaybı, Lisan güçlüğü, İnme) testi felci erken saptamanın en pratik yöntemidir.

Anafilaksi (Anafilaktik Şok)

Acil Servis

Anafilaksi, ciddi sistemik alerjik reaksiyondur; epinefrin enjeksiyonu ve 112 en kritik ilk müdahaledir.

Solunum Yetmezliği

Acil Servis

Solunum yetmezliği; kandaki oksijen düşüşü veya karbondioksit yükselmesiyle karakterize, yaşamı tehdit eden tablodur.

Zehirlenme İlk Yardımı

Acil Servis

Zehirlenmelerde doğru maddeyi tespit etmek, kusturmamanın ne zaman yanlış olduğunu bilmek kritiktir.

Yanık Tedavisi ve İlk Yardım

Acil Servis

Yanıklarda derecesine ve genişliğine göre değişen acil tedavi, soğutma ile başlar ve uzman bakıma uzanır.

Kafa Travması İlk Yardımı

Acil Servis

Kafa travmasında çarpma şiddeti ne olursa olsun, bilinç değişikliği varsa acil nörolojik değerlendirme zorunludur.

Göğüs Ağrısı Acil Değerlendirmesi

Acil Servis

Göğüs ağrısında EKG ve kardiyak belirteç testleri ile kalp krizi ve pulmoner emboli hızla ayırt edilir.

Sağlık Uyarısı: Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Tıbbi tanı ve tedavi yerine geçmez. Şikâyetleriniz için mutlaka hekiminize başvurunuz. Saygı Hastanesi, bu sayfadaki bilgilere dayanılarak yapılan uygulamalardan sorumluluk kabul etmez.