PSA Testi ve Anlamı

Prostat spesifik antijeni (PSA), prostat kanseri taraması ve izleminde kullanılan kan bazlı bir biyobelirteçtir.

Yazan: Saygı Hastanesi Sağlık Rehberi Editör Kurulu

Yayın tarihi: 1 Şubat 2026

Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi için lütfen hekiminize danışınız.

Bu içerik bilgi amaçlıdır, tıbbi tavsiye niteliği taşımaz. Üroloji bölümümüzden randevu alabilirsiniz. Randevu Al →

PSA Testi ve Anlamı Nedir?

Prostat spesifik antijen (PSA), yalnızca prostat bezi tarafından üretilen bir glikoproteindir. Kanda PSA düzeyi, prostat hücresi hasarı veya artmış geçirgenlik olduğunda yükselir; bu nedenle prostat kanseri, BPH, prostatit ve travma gibi durumlarda artış görülür.

PSA, prostat kanserinin tek biyobelirteci değildir; ancak tarama ve tedavi sonrası izlemde en yaygın kullanılan testtir. Genel kabul görmüş sınır değer 4 ng/mL olmakla birlikte bu değer yaşa, ırka ve prostat hacmine göre yorumlanmalıdır.

Free PSA oranı, PSA yoğunluğu, PSA hız ve katlanma süresi (doubling time) gibi türev göstergeler, total PSA'ya ek olarak kanser riskini daha iyi öngörmeye yardımcı olur. Yeni biyobelirteçler (PCA3, PHI, 4K skoru) aşırı biyopsiyi azaltmayı hedeflemektedir.

Belirtiler

PSA testi bir belirti değil, kan tahlilidir; belirti olmaksızın rutin tarama amacıyla istenir

PSA yüksekliği çoğunlukla belirti vermez

İdrara çıkma güçlüğü, sık ve acil idrara çıkma BPH ile prostat kanserinde ortak bulgulardır

Kemik ağrısı (sırtta, kalçada) ileri evre prostat kanserinin belirtisi olabilir

Risk Faktörleri

İleri yaş (PSA ile birlikte prostat hacmi artar)

Ailede prostat kanseri öyküsü

Afrika kökenli erkeklerde daha yüksek PSA ve kanser riski

BPH ve prostatit PSA'yı yükseltir (yanlış pozitiflik)

Rektal muayene, biyopsi veya sistoskopi PSA'yı geçici yükseltir

Ne Zaman Doktora Başvurmalı?

Aşağıdaki belirtilerden herhangi birini yaşıyorsanız vakit kaybetmeden bir sağlık kuruluşuna başvurun:

50 yaş üstü tüm erkeklerde yıllık PSA testi ve rektal muayene
Ailede prostat kanseri varsa 40-45 yaşında taramaya başlama
PSA ≥4 ng/mL veya bir önceki değerden belirgin yüksek çıkmışsa
Free/total PSA oranı <%15 ise biyopsi için değerlendirme
Prostat kanseri tedavisi sonrası düzenli PSA takibi

Tedavi Yöntemleri

Yüksek PSA nedeniyle değerlendirme: aktif İYE ve prostatit dışlandıktan sonra prostat MR ile görüntüleme

MR bulgusu PI-RADS ≥3 ise MR füzyon veya sistematik biyopsi

Düşük riskli erkeklerde aşırı biyopsiden kaçınmak için PHI, 4K skoru veya PCA3 gibi ek belirteçlerin kullanımı

BPH nedenli PSA yüksekliğinde 5-alfa redüktaz inhibitörleri ile PSA takibi ve prostat hacim küçültme

Prostat kanseri tedavisinde PSA remisyonu ve nüks izlemi için 3-6 aylık düzenli takip

PSA sonuçlarının yaş, prostat hacmi ve klinik bulgularla birlikte üroloji uzmanınca yorumlanması

Hangi Bölüme Başvurmalı?

Bu şikâyetler için hastanemizin Üroloji bölümüne başvurabilirsiniz. Uzman hekimlerimiz size en uygun tedavi planını oluşturacaktır.

Üroloji Bölümü Hakkında Bilgi Alın

Size yardımcı olalım

Şikâyetleriniz için uzman hekimlerimizden randevu alabilir veya bize ulaşabilirsiniz.

Randevu Al Bize Ulaşın

İlgili Sağlık Konuları

Aynı bölümden incelemek isteyebileceğiniz diğer makaleler.

Apandisit

Genel Cerrahi

Apandisit, karın sağ alt bölgesinde şiddetli ağrıya yol açan apandiks iltihabıdır. Erken teşhis ve cerrahi tedavi hayat kurtarıcıdır.

Kasık Fıtığı (İnguinal Herni)

Genel Cerrahi

Kasık fıtığı, karın duvarındaki zayıflık nedeniyle bağırsak veya yağ dokusunun kasık kanalına sarkmasıdır. Cerrahi tedavi ile kalıcı olarak düzeltilebilir.

Göbek Fıtığı (Umbilikal Herni)

Genel Cerrahi

Göbek fıtığı, göbek çevresinde yumuşak bir şişlik olarak kendini gösterir. Bebeklerde sıklıkla kendiliğinden geçerken, yetişkinlerde cerrahi tedavi gerekebilir.

Safra Kesesi Taşı ve Kolesistektomi

Genel Cerrahi

Safra kesesi taşları, özellikle yağlı yemek sonrası karın sağ üst bölgesinde şiddetli ağrıya neden olur. Laparoskopik kolesistektomi ile güvenle tedavi edilir.

Hemoroid (Basur)

Genel Cerrahi

Hemoroid, makattaki damarların şişmesi sonucu oluşur; tuvalet kağıdında kan, kaşıntı ve ağrı ile kendini gösterir. Yaşam tarzı değişikliği ve cerrahi dahil çeşitli tedavileri mevcuttur.

Anal Fissür

Genel Cerrahi

Anal fissür, anal kanalın ince derisinde oluşan yırtıktır. Keskin bir ağrı ve kanama ile kendini gösterir; tıbbi veya cerrahi tedaviyle iyileşebilir.

Pilonidal Sinüs (Kıl Dönmesi)

Genel Cerrahi

Pilonidal sinüs, kuyruk sokumunda kılların deri altına girerek oluşturduğu kronik enfeksiyona meyilli tünel ve kanalcıklardır. Cerrahi tedavi ile kalıcı çözüm sağlanır.

Tiroid Cerrahisi

Genel Cerrahi

Tiroid cerrahisi; benign nodüller, guatr ve tiroid kanseri gibi endikasyonlarda tiroid bezinin bir bölümünün veya tamamının alınmasını içerir.

Sağlık Uyarısı: Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Tıbbi tanı ve tedavi yerine geçmez. Şikâyetleriniz için mutlaka hekiminize başvurunuz. Saygı Hastanesi, bu sayfadaki bilgilere dayanılarak yapılan uygulamalardan sorumluluk kabul etmez.