Primer Hiperparatiroidi (Detaylı)

Paratiroid bezlerinden aşırı hormon salgılanmasıyla seyreden kalsiyum metabolizma bozukluğu.

Yazan: Saygı Hastanesi Sağlık Rehberi Editör Kurulu

Yayın tarihi: 1 Şubat 2026

Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi için lütfen hekiminize danışınız.

Kaynaklar (5)

Bu içerik bilgi amaçlıdır, tıbbi tavsiye niteliği taşımaz. Endokrinoloji bölümümüzden randevu alabilirsiniz. Randevu Al →

Primer Hiperparatiroidi (Detaylı) Nedir?

Primer hiperparatiroidi, bir ya da daha fazla paratiroid bezinden aşırı ve kontrolsüz PTH salgılanması sonucu hiperkalsemi ile seyreden yaygın bir endokrin hastalığıdır. En sık neden soliter paratiroid adenomudur (%80-85); ardından multigland hiperplazi (%10-15) ve paratiroid karsinomu (%1) gelir.

Hastaların büyük çoğunluğu asemptomatik olup rutin kan tahlillerinde saptanan hiperkalsemi nedeniyle tanı alır. Sempto matik hastalarda klasik 'kemikler, taşlar, karın ağrıları, psikiyatrik tablo' (bones, stones, abdominal groans, psychic moans) tablosu görülebilir.

Tanı yüksek serum kalsiyumu ve yüksek/uygunsuz normal PTH düzeyi ile konur. MEN 1 ve MEN 2A sendromlarında hiperparatiroidi gençlerde ve multiglanduler hastalık olarak görülebilir. Tedavide seçilmiş olgularda cerrahi paratiroidektomi küratiftir.

Belirtiler

Kemik ağrıları ve osteoporoz

Tekrarlayan böbrek taşları

Yorgunluk ve halsizlik

Depresyon ve kognitif bozulma

İştahsızlık ve bulantı

Karın ağrısı ve kabızlık

Peptik ülser ve pankreatit

Poliüri ve polidipsi

Risk Faktörleri

50 yaş üstü olmak

Kadın cinsiyet (postmenopozal)

Boyun bölgesine radyoterapi öyküsü

Uzun süreli lityum kullanımı

MEN 1 veya MEN 2A sendromu

Ailede hiperparatiroidi öyküsü

D vitamini eksikliği

Kronik böbrek hastalığı

Ne Zaman Doktora Başvurmalı?

Aşağıdaki belirtilerden herhangi birini yaşıyorsanız vakit kaybetmeden bir sağlık kuruluşuna başvurun:

Tekrarlayan böbrek taşı atakları
Açıklanamayan osteoporoz
Rutin tetkikte hiperkalsemi saptanması
Dirençli peptik ülser
Açıklanamayan psikiyatrik semptomlar
Pankreatit öyküsü

Tedavi Yöntemleri

Paratiroidektomi (sempto matik ve endikasyonlu asemptomatik olgularda)

Minimal invaziv paratiroidektomi

D vitamini eksikliği replasmanı

Yeterli sıvı alımı

Bifosfonatlar kemik kaybında

Sinakalset (kalsimimetik) cerrahi kontrendike ise

Yıllık kemik densitometri ve kreatinin takibi

Multidisipliner izlem (endokrinoloji, cerrahi)

Hangi Bölüme Başvurmalı?

Bu şikâyetler için hastanemizin Endokrinoloji bölümüne başvurabilirsiniz. Uzman hekimlerimiz size en uygun tedavi planını oluşturacaktır.

Endokrinoloji Bölümü Hakkında Bilgi Alın

Size yardımcı olalım

Şikâyetleriniz için uzman hekimlerimizden randevu alabilir veya bize ulaşabilirsiniz.

Randevu Al Bize Ulaşın

İlgili Sağlık Konuları

Aynı bölümden incelemek isteyebileceğiniz diğer makaleler.

Anemi (Kansızlık)

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Anemi, dokulara yeterli oksijen taşınamadığında ortaya çıkan yorgunluk, solgunluk ve nefes darlığıyla seyreden bir tablodur.

Demir Eksikliği Anemisi

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Yetersiz demir alımı veya kronik kan kaybı sonucu gelişen demir eksikliği anemisi, özellikle kadınları ve çocukları etkiler.

B12 Vitamini Eksikliği

Dahiliye (İç Hastalıkları)

B12 eksikliği; anemi, nörolojik belirtiler ve bilişsel sorunlara yol açabilen ve erken tedaviyle büyük ölçüde önlenebilen bir durumdur.

Hipertansiyon (Yüksek Tansiyon)

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Hipertansiyon, 'sessiz katil' olarak bilinir; çünkü genellikle belirti vermeksizin yıllarca ilerleyerek ciddi komplikasyonlara zemin hazırlar.

Kronik Böbrek Yetmezliği

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Kronik böbrek hastalığı; hipertansiyon ve diyabet gibi kronik durumların en sık komplikasyonlarından biridir ve erken evrede belirti vermeyebilir.

Hepatit B

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Hepatit B, aşıyla önlenebilen ancak kronikleştiğinde siroz ve karaciğer kanserine zemin hazırlayan viral bir karaciğer hastalığıdır.

Hepatit C

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Hepatit C, günümüzde yüksek başarı oranıyla tedavi edilebilen; ancak geç tanındığında siroza ilerleyebilen bir karaciğer hastalığıdır.

Karaciğer Yağlanması (Yağlı Karaciğer)

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Non-alkolik yağlı karaciğer hastalığı (NAFLD), obezite ve metabolik sendromla yakından ilişkili olup erken tedavide büyük ölçüde geri dönüşümlüdür.

Sağlık Uyarısı: Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Tıbbi tanı ve tedavi yerine geçmez. Şikâyetleriniz için mutlaka hekiminize başvurunuz. Saygı Hastanesi, bu sayfadaki bilgilere dayanılarak yapılan uygulamalardan sorumluluk kabul etmez.