Onkolojide Biyobelirteçler

Kanser tanısı, prognoz tayini ve tedavi seçiminde kullanılan moleküler belirteçler.

Yazan: Saygı Hastanesi Sağlık Rehberi Editör Kurulu

Yayın tarihi: 1 Şubat 2026

Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi için lütfen hekiminize danışınız.

Kaynaklar (5)

Bu içerik bilgi amaçlıdır, tıbbi tavsiye niteliği taşımaz. Onkoloji bölümümüzden randevu alabilirsiniz. Randevu Al →

Onkolojide Biyobelirteçler Nedir?

Onkolojik biyobelirteçler, tümörün biyolojik davranışını yansıtan ve klinik karar verme sürecinde kullanılan moleküler, genetik veya protein bazlı göstergelerdir. Prediktif biyobelirteçler tedaviye yanıtı öngörürken, prognostik biyobelirteçler hastalığın seyrini tahmin eder.

PD-L1 ekspresyonu (immunoterapi yanıtı), EGFR mutasyonları (NSCLC hedefli tedavi), HER2 amplifikasyonu (meme ve mide kanseri), BRCA1/2 mutasyonları (PARP inhibitörü uygunluğu), MSI-H/dMMR (immünoterapi yanıtı), TMB (tümör mutasyon yükü) ve ALK/ROS1 rearanjmanları en sık kullanılan prediktif biyobelirteçlerdir.

Serum tümör belirteçleri (CEA, CA 19-9, CA 125, AFP, PSA, beta-hCG) tanıdan çok tedavi yanıtı izlemi ve nüks takibinde kullanılır. Yeni nesil sekanslama (NGS) ile kapsamlı genomik profilleme, tek bir testte yüzlerce geni analiz ederek hedefli tedavi seçeneklerini genişletmektedir.

Belirtiler

Biyobelirteçler tanı ve tedavi araçlarıdır; spesifik belirti ile ilişkili değildir

Yükselen tümör belirteci düzeyleri nüks işareti olabilir

Genetik biyobelirteçler aile taramasını yönlendirir

Risk Faktörleri

Biyobelirteçler risk faktörü değil, risk değerlendirme aracıdır

Yanlış pozitif sonuçlar gereksiz girişimlere yol açabilir

Yanlış negatif sonuçlar uygun tedavinin kaçırılmasına neden olabilir

Ne Zaman Doktora Başvurmalı?

Aşağıdaki belirtilerden herhangi birini yaşıyorsanız vakit kaybetmeden bir sağlık kuruluşuna başvurun:

Kanser tanısı sonrası tedavi planlamasında biyobelirteç testleri istenmelidir
Tedavi sürecinde tümör belirteci takibi için
Tedaviye direnç geliştiğinde yeni biyobelirteç araştırması gerektiğinde
Ailede kanser öyküsü nedeniyle genetik biyobelirteç taraması için

Tedavi Yöntemleri

NGS tabanlı kapsamlı genomik profilleme (FoundationOne, TempO-Seq)

PD-L1 immünohistokimya testi (immunoterapi kararı)

FISH ve IHC ile HER2, ALK, ROS1 tespiti

PCR veya NGS ile EGFR, KRAS, BRAF mutasyon analizi

MSI ve dMMR testi (PCR veya IHC ile)

Serum tümör belirteci takibi (CEA, CA 19-9, CA 125, PSA, AFP)

Hangi Bölüme Başvurmalı?

Bu şikâyetler için hastanemizin Onkoloji bölümüne başvurabilirsiniz. Uzman hekimlerimiz size en uygun tedavi planını oluşturacaktır.

Onkoloji Bölümü Hakkında Bilgi Alın

Size yardımcı olalım

Şikâyetleriniz için uzman hekimlerimizden randevu alabilir veya bize ulaşabilirsiniz.

Randevu Al Bize Ulaşın

İlgili Sağlık Konuları

Aynı bölümden incelemek isteyebileceğiniz diğer makaleler.

Anemi (Kansızlık)

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Anemi, dokulara yeterli oksijen taşınamadığında ortaya çıkan yorgunluk, solgunluk ve nefes darlığıyla seyreden bir tablodur.

Demir Eksikliği Anemisi

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Yetersiz demir alımı veya kronik kan kaybı sonucu gelişen demir eksikliği anemisi, özellikle kadınları ve çocukları etkiler.

B12 Vitamini Eksikliği

Dahiliye (İç Hastalıkları)

B12 eksikliği; anemi, nörolojik belirtiler ve bilişsel sorunlara yol açabilen ve erken tedaviyle büyük ölçüde önlenebilen bir durumdur.

Hipertansiyon (Yüksek Tansiyon)

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Hipertansiyon, 'sessiz katil' olarak bilinir; çünkü genellikle belirti vermeksizin yıllarca ilerleyerek ciddi komplikasyonlara zemin hazırlar.

Kronik Böbrek Yetmezliği

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Kronik böbrek hastalığı; hipertansiyon ve diyabet gibi kronik durumların en sık komplikasyonlarından biridir ve erken evrede belirti vermeyebilir.

Hepatit B

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Hepatit B, aşıyla önlenebilen ancak kronikleştiğinde siroz ve karaciğer kanserine zemin hazırlayan viral bir karaciğer hastalığıdır.

Hepatit C

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Hepatit C, günümüzde yüksek başarı oranıyla tedavi edilebilen; ancak geç tanındığında siroza ilerleyebilen bir karaciğer hastalığıdır.

Karaciğer Yağlanması (Yağlı Karaciğer)

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Non-alkolik yağlı karaciğer hastalığı (NAFLD), obezite ve metabolik sendromla yakından ilişkili olup erken tedavide büyük ölçüde geri dönüşümlüdür.

Sağlık Uyarısı: Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Tıbbi tanı ve tedavi yerine geçmez. Şikâyetleriniz için mutlaka hekiminize başvurunuz. Saygı Hastanesi, bu sayfadaki bilgilere dayanılarak yapılan uygulamalardan sorumluluk kabul etmez.