Nivolumab (Anti-PD-1 İmmünoterapi)

Nivolumab (ticari adlar: Opdivo), programlanmış hücre ölümü-1 (PD-1) reseptörünü hedefleyen, tam insan IgG4 kappa yapısında bir monoklonal antikordur. Kanser hücreleri PD-L1 ve PD-L2 ligandlarını eksprese ederek T hücrelerinin yüzeyindeki PD-1 reseptörüne bağlanır ve T hücresi aktivasyonunu baskılar; bu mekanizma tümörün immün kaçışını sağlayan temel yolaklardan biridir. Nivolumab, PD-1'e yüksek afiniteyle bağlanarak bu inhibisyonu kaldırır ve efektör T hücrelerinin tümöre karşı aktivitesini yeniden başlatır.

Klinik endikasyonları geniştir: ileri evre malign melanom (tek başına veya ipilimumab ile), küçük hücreli dışı akciğer kanseri (birinci basamakta PD-L1 ≥1% olanlarda veya kemoterapi ile kombinasyon), renal hücreli karsinom (ipilimumab kombinasyonu ile birinci basamak), klasik Hodgkin lenfoma (otolog nakil sonrası nüks), baş-boyun skuamöz hücreli karsinom, ürotelyal karsinom, hepatosellüler karsinom, mikrosatellit instabil (MSI-H/dMMR) kolorektal kanser, özofagus skuamöz kanser ve mide adenokarsinomunu kapsar. Adjuvan tedavide de rezektabl melanom, NSCLC ve özofagus kanserinde kullanılır.

Standart doz rejimleri: 240 mg IV 2 haftada bir veya 480 mg IV 4 haftada bir. Kombinasyonlarda ipilimumab ile başlangıç dört kez verilip ardından monoterapiye geçilir. Yanıtların uzun süreli ve kalıcı olabilmesi immünoterapinin ayırıcı özelliğidir; ancak yanıt veren hasta oranı tümör tipine göre %15-60 arasında değişir. Biyomarkırlar arasında PD-L1 ekspresyonu (TPS, CPS), tümör mutasyon yükü (TMB) ve MSI-H statüsü yanıtı öngörmede kullanılır.