ITP (İmmün Trombositopenik Purpura)

Trombositlere karşı otoantikor oluşumuna bağlı edinsel trombositopeni.

Yazan: Saygı Hastanesi Sağlık Rehberi Editör Kurulu

Yayın tarihi: 1 Şubat 2026

Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi için lütfen hekiminize danışınız.

Kaynaklar (5)

Bu içerik bilgi amaçlıdır, tıbbi tavsiye niteliği taşımaz. Hematoloji bölümümüzden randevu alabilirsiniz. Randevu Al →

ITP (İmmün Trombositopenik Purpura) Nedir?

İmmün trombositopenik purpura (ITP), trombosit yüzey glikoproteinlerine (GPIIb/IIIa, GPIb/IX) yönelik otoantikorrların trombositleri opsonize ederek dalak ve karaciğerdeki makrofajlar tarafından hızla fagosite edilmesine ve trombosit üretiminin baskılanmasına yol açtığı edinsel otoimmün bir hastalıktır.

ITP, primer (altta yatan neden bulunamayan) veya sekunder (SLE, HIV, HCV, H. pylori, ilaç ilişkili, CLL gibi) olarak sınıflandırılır. Seyrine göre yeni tanı (<3 ay), persistan (3-12 ay) ve kronik (>12 ay) formlar tanımlanır. Çocuklarda genellikle akut ve kendi kendine düzelen bir süreç izlerken, erişkinlerde kronik seyir daha sıktır.

Tedavi kararı trombosit sayısına değil, kanama semptomlarına ve hastanın risk profiline göre verilir. Trombosit sayısı >30×10⁹/L olan asemptomatik hastalarda tedaviye başlamak her zaman gerekmeyebilir.

Belirtiler

Peteşi ve purpura (deri altında küçük kırmızı-mor noktalar)

Kolay morarma

Burun ve diş eti kanaması

Menoraji

Uzun süren kesik kanamaları

İdrar veya dışkıda kan (ciddi vakalarda)

İntrakraniyal kanama (nadir, trombosit <10×10⁹/L'de)

Çoğu hasta splenomegali olmadan görülür

Risk Faktörleri

Kadın cinsiyet (erişkin ITP'de daha sık)

Otoimmün hastalıklar (SLE)

Viral enfeksiyonlar (HIV, HCV, CMV, VZV)

H. pylori enfeksiyonu

Bazı ilaçlar (kinin, heparin, karbamazepin)

Lenfoproliferatif hastalıklar (CLL)

Ne Zaman Doktora Başvurmalı?

Aşağıdaki belirtilerden herhangi birini yaşıyorsanız vakit kaybetmeden bir sağlık kuruluşuna başvurun:

Ani peteşi ve purpura ile birlikte kan sayımında trombositopeni
Menoraji kaynaklı anemide trombositopeni araştırılmalı
Çocukta viral enfeksiyon sonrası gelişen peteşi ITP açısından değerlendirilmeli
Trombosit <10×10⁹/L veya aktif kanama varsa acil hematoloji başvurusu

Tedavi Yöntemleri

İlk basamak: Kortikosteroid (prednizolon 1 mg/kg) veya deksametazon 40 mg/gün x 4 gün

Acil durum: IVIg (1-2 g/kg) — hızlı trombosit artışı için

İkinci basamak: Ritüksimab (anti-CD20), TPO-RA (eltrombopag, romiplostim)

Splenektomi: Refrakter ITP'de uzun dönem remisyon

H. pylori eradikasyonu: Pozitif olgularda trombosit yanıtı sağlayabilir

Fostamatinib: Spleen tirozin kinaz (SYK) inhibitörü, refrakter ITP'de onaylı

Hangi Bölüme Başvurmalı?

Bu şikâyetler için hastanemizin Hematoloji bölümüne başvurabilirsiniz. Uzman hekimlerimiz size en uygun tedavi planını oluşturacaktır.

Hematoloji Bölümü Hakkında Bilgi Alın

Size yardımcı olalım

Şikâyetleriniz için uzman hekimlerimizden randevu alabilir veya bize ulaşabilirsiniz.

Randevu Al Bize Ulaşın

İlgili Sağlık Konuları

Aynı bölümden incelemek isteyebileceğiniz diğer makaleler.

Anemi (Kansızlık)

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Anemi, dokulara yeterli oksijen taşınamadığında ortaya çıkan yorgunluk, solgunluk ve nefes darlığıyla seyreden bir tablodur.

Demir Eksikliği Anemisi

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Yetersiz demir alımı veya kronik kan kaybı sonucu gelişen demir eksikliği anemisi, özellikle kadınları ve çocukları etkiler.

B12 Vitamini Eksikliği

Dahiliye (İç Hastalıkları)

B12 eksikliği; anemi, nörolojik belirtiler ve bilişsel sorunlara yol açabilen ve erken tedaviyle büyük ölçüde önlenebilen bir durumdur.

Hipertansiyon (Yüksek Tansiyon)

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Hipertansiyon, 'sessiz katil' olarak bilinir; çünkü genellikle belirti vermeksizin yıllarca ilerleyerek ciddi komplikasyonlara zemin hazırlar.

Kronik Böbrek Yetmezliği

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Kronik böbrek hastalığı; hipertansiyon ve diyabet gibi kronik durumların en sık komplikasyonlarından biridir ve erken evrede belirti vermeyebilir.

Hepatit B

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Hepatit B, aşıyla önlenebilen ancak kronikleştiğinde siroz ve karaciğer kanserine zemin hazırlayan viral bir karaciğer hastalığıdır.

Hepatit C

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Hepatit C, günümüzde yüksek başarı oranıyla tedavi edilebilen; ancak geç tanındığında siroza ilerleyebilen bir karaciğer hastalığıdır.

Karaciğer Yağlanması (Yağlı Karaciğer)

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Non-alkolik yağlı karaciğer hastalığı (NAFLD), obezite ve metabolik sendromla yakından ilişkili olup erken tedavide büyük ölçüde geri dönüşümlüdür.

Sağlık Uyarısı: Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Tıbbi tanı ve tedavi yerine geçmez. Şikâyetleriniz için mutlaka hekiminize başvurunuz. Saygı Hastanesi, bu sayfadaki bilgilere dayanılarak yapılan uygulamalardan sorumluluk kabul etmez.