Hormon reseptör (HR) pozitif meme kanseri, tümör hücrelerinin östrojen reseptörü (ER) ve/veya progesteron reseptörü (PR) eksprese ettiği, meme kanserlerinin yaklaşık %65-75'ini oluşturan en yaygın alt tiptir. ER pozitiflik ≥%1 immünohistokimya ile pozitif olarak kabul edilir; ancak modern yaklaşımlar ER ≥%10 ve düşük düzeyde ER ekspresyonunu (low-ER, %1-9) ayrı bir kategori olarak değerlendirmeyi tartışır. PR pozitifliği prognostik değere sahiptir ve ER+/PR+ tümörler genellikle daha iyi endokrin tedavi yanıtı gösterir. HR+ tümörler genellikle HER2 negatiftir; HR+/HER2- alt tipi, lüminal A (düşük proliferasyon) ve lüminal B (yüksek proliferasyon, Ki-67 yüksek) olarak iki gruba ayrılır.
HR+ tümörlerin klinik seyri genellikle triple negatif ve HER2 pozitif tümörlere kıyasla daha yavaştır ancak geç nükslere (5-15 yıl) daha fazla yatkınlık gösterir. Bu nedenle uzun süreli adjuvan endokrin tedavi (5-10 yıl) standarttır. Erken evre HR+ meme kanserinde multigen testleri — Oncotype DX (21-gen recurrence score), MammaPrint (70-gen), PAM50 (Prosigna), Breast Cancer Index — lenf nodu negatif ve bazı lenf nodu 1-3 pozitif hastalarda adjuvan kemoterapi kararına yardımcı olur. TAILORx ve RxPONDER çalışmaları hangi hastaların kemoterapiden fayda göreceğini ve hangilerinin sadece endokrin tedavi ile tedavi edilebileceğini belirlemiştir.
Tedavi yaklaşımı: (1) Erken evre — cerrahi + radyoterapi + adjuvan endokrin tedavi (±kemoterapi). Premenopozal: tamoksifen ± over supresyonu (GnRH agonistleri), yüksek risk OFS + aromataz inhibitörü (AI). Postmenopozal: AI (letrozol, anastrozol, eksemestan) tercih; tamoksifen alternatif. Tedavi süresi 5 yıl, yüksek risk olgularda 7-10 yıl. (2) Yüksek risk erken evre — abemasiklib (CDK4/6 inhibitörü) adjuvan 2 yıl (monarchE çalışması); olaparib BRCA mutasyonlu HER2- olgularda (OlympiA). (3) Metastatik hastalık — birinci basamak CDK4/6 inhibitörü (palbosiklib, ribosiklib, abemasiklib) + AI veya fulvestrant standart; ikinci basamak fulvestrant + alpelisib (PIK3CA+), elasestrant (ESR1+), capivasertib (AKT yolak alterasyonları); üçüncü basamak everolimus + eksemestan; T-DXd HER2-low olgularda; sacituzumab govitecan trop-2+ olgularda; kemoterapi son seçenek.