Hiperosmolar Hiperglisemik Durum (HHD)

Tip 2 diyabette aşırı kan şekeri yükselmesiyle gelişen ağır dehidratasyon.

Yazan: Saygı Hastanesi Sağlık Rehberi Editör Kurulu

Yayın tarihi: 1 Şubat 2026

Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi için lütfen hekiminize danışınız.

Kaynaklar (5)

Bu içerik bilgi amaçlıdır, tıbbi tavsiye niteliği taşımaz. Endokrinoloji bölümümüzden randevu alabilirsiniz. Randevu Al →

Hiperosmolar Hiperglisemik Durum (HHD) Nedir?

Hiperosmolar hiperglisemik durum (HHD), genellikle tip 2 diyabet hastalarında görülen, ağır hiperglisemi (>600 mg/dL), hiperosmolalite (>320 mOsm/kg) ve ciddi dehidratasyon ile karakterize bir metabolik acildir. DKA'dan farklı olarak belirgin ketoz ve asidoz beklenmez.

Yaşlı, bakım evinde kalan, sıvı erişimi kısıtlı olan bireylerde daha sık gelişir. Enfeksiyonlar, miyokard infarktüsü ve bazı ilaçlar (kortikosteroidler, tiazid diüretikler) tetikleyici olabilir.

Mortalite oranı DKA'dan yüksektir (%5-20). Tedavide agresif sıvı replasmanı, insülin tedavisi, elektrolit düzeltilmesi ve tromboprofilaksi yer alır. Serebral ödem riski açısından sıvı replasmanı dikkatle yapılmalıdır.

Belirtiler

Aşırı susama ve ağız kuruluğu

Belirgin dehidratasyon bulguları (turgor kaybı, kuru mukozalar)

Poliüri (başlangıçta)

Bilinç değişiklikleri (letarji, konfüzyon, koma)

Fokal nörolojik defisitler (nöbet, hemiparezi)

Taşikardi ve hipotansiyon

Ateş (enfeksiyon eşlik ediyorsa)

Risk Faktörleri

İleri yaş (ortalama 60 yaş üstü)

Tip 2 diyabet

Sıvı alımı kısıtlılığı (demans, bağımlı yaşam)

Enfeksiyonlar (pnömoni, üriner enfeksiyon)

Kortikosteroid ve diüretik kullanımı

Kardiyovasküler olaylar

İlaç uyumsuzluğu (tedaviye uyumsuzluk)

Ne Zaman Doktora Başvurmalı?

Aşağıdaki belirtilerden herhangi birini yaşıyorsanız vakit kaybetmeden bir sağlık kuruluşuna başvurun:

Kan şekerinin 600 mg/dL üzerinde olması
Bilinç bulanıklığı ve ağır dehidratasyon bulguları
Yaşlı diyabet hastasında azalmış oral alım ve artan şeker
Fokal nörolojik bulgular ve yüksek kan şekeri

Tedavi Yöntemleri

Agresif intravenöz sıvı resüsitasyonu (ilk 24 saatte 6-10 L)

İntravenöz insülin infüzyonu (sıvı replasmanı başladıktan sonra)

Potasyum ve diğer elektrolitlerin düzeltilmesi

Tromboprofilaksi (DVT/PE riski yüksektir)

Tetikleyici enfeksiyonun tedavisi

Osmolalite ve nörolojik durumun sık takibi

Serum sodyum ve osmolalitesine göre sıvı seçimi

Hangi Bölüme Başvurmalı?

Bu şikâyetler için hastanemizin Endokrinoloji bölümüne başvurabilirsiniz. Uzman hekimlerimiz size en uygun tedavi planını oluşturacaktır.

Endokrinoloji Bölümü Hakkında Bilgi Alın

Size yardımcı olalım

Şikâyetleriniz için uzman hekimlerimizden randevu alabilir veya bize ulaşabilirsiniz.

Randevu Al Bize Ulaşın

İlgili Sağlık Konuları

Aynı bölümden incelemek isteyebileceğiniz diğer makaleler.

Anemi (Kansızlık)

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Anemi, dokulara yeterli oksijen taşınamadığında ortaya çıkan yorgunluk, solgunluk ve nefes darlığıyla seyreden bir tablodur.

Demir Eksikliği Anemisi

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Yetersiz demir alımı veya kronik kan kaybı sonucu gelişen demir eksikliği anemisi, özellikle kadınları ve çocukları etkiler.

B12 Vitamini Eksikliği

Dahiliye (İç Hastalıkları)

B12 eksikliği; anemi, nörolojik belirtiler ve bilişsel sorunlara yol açabilen ve erken tedaviyle büyük ölçüde önlenebilen bir durumdur.

Hipertansiyon (Yüksek Tansiyon)

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Hipertansiyon, 'sessiz katil' olarak bilinir; çünkü genellikle belirti vermeksizin yıllarca ilerleyerek ciddi komplikasyonlara zemin hazırlar.

Kronik Böbrek Yetmezliği

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Kronik böbrek hastalığı; hipertansiyon ve diyabet gibi kronik durumların en sık komplikasyonlarından biridir ve erken evrede belirti vermeyebilir.

Hepatit B

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Hepatit B, aşıyla önlenebilen ancak kronikleştiğinde siroz ve karaciğer kanserine zemin hazırlayan viral bir karaciğer hastalığıdır.

Hepatit C

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Hepatit C, günümüzde yüksek başarı oranıyla tedavi edilebilen; ancak geç tanındığında siroza ilerleyebilen bir karaciğer hastalığıdır.

Karaciğer Yağlanması (Yağlı Karaciğer)

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Non-alkolik yağlı karaciğer hastalığı (NAFLD), obezite ve metabolik sendromla yakından ilişkili olup erken tedavide büyük ölçüde geri dönüşümlüdür.

Sağlık Uyarısı: Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Tıbbi tanı ve tedavi yerine geçmez. Şikâyetleriniz için mutlaka hekiminize başvurunuz. Saygı Hastanesi, bu sayfadaki bilgilere dayanılarak yapılan uygulamalardan sorumluluk kabul etmez.