Eritrositoz ve Polisitemi Ayırıcı Tanısı

Artmış hemoglobin ve hematokrit düzeylerinin değerlendirilmesi.

Yazan: Saygı Hastanesi Sağlık Rehberi Editör Kurulu

Yayın tarihi: 1 Şubat 2026

Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi için lütfen hekiminize danışınız.

Kaynaklar (5)

Bu içerik bilgi amaçlıdır, tıbbi tavsiye niteliği taşımaz. Hematoloji bölümümüzden randevu alabilirsiniz. Randevu Al →

Eritrositoz ve Polisitemi Ayırıcı Tanısı Nedir?

Eritrositoz, periferik kanda eritrosit kütlesinin artmasıdır. Erkeklerde hemoglobin >16.5 g/dL veya hematokrit >%49, kadınlarda hemoglobin >16.0 g/dL veya hematokrit >%48 olması eritrositoz olarak değerlendirilir. Rölatif (hemokonsentrasyon) ve absolüt eritrositoz ayrımı ilk adımdır.

Absolüt eritrositoz primer (klonal, polisitemia vera — JAK2 mutasyonu) veya sekonder (fizyolojik veya patolojik EPO artışı) olabilir. Sekonder nedenler arasında kronik hipoksi (KOAH, uyku apnesi, yüksek rakım), EPO üreten tümörler (renal hücreli karsinom, hepatosellüler karsinom), konjenital yüksek oksijen afiniteli hemoglobinopatiler yer alır.

Tanıda JAK2 V617F mutasyonu, serum EPO düzeyi, arteryel kan gazı, uyku çalışması ve abdominal görüntüleme temel araçlardır. Polisitemia vera tedavisinde flebotomi ile hematokrit hedefi <%45 tutulur. Sekonder eritrositozda altta yatan neden tedavi edilir.

Belirtiler

Başağrısı ve baş dönmesi

Yüzde kızarıklık (plethora)

Kaşıntı (özellikle sıcak su temasında — akuajenik pruritus)

Bulanık görme

Trombotik olaylar (inme, miyokard infarktüsü, DVT)

Splenomegali (polisitemia vera'da)

Risk Faktörleri

JAK2 V617F mutasyonu (polisitemia vera)

Kronik akciğer hastalığı (KOAH, interstisyel akciğer hastalığı)

Obstrüktif uyku apnesi

Sigara kullanımı

Yüksek rakımda yaşam

Ne Zaman Doktora Başvurmalı?

Aşağıdaki belirtilerden herhangi birini yaşıyorsanız vakit kaybetmeden bir sağlık kuruluşuna başvurun:

Hemoglobin ve hematokrit değerlerinde yükseklik saptandığında
Açıklanamayan trombotik olay geçirildiğinde
Akuajenik pruritus ve plethora birlikteliğinde

Tedavi Yöntemleri

Polisitemia vera: Flebotomi (hematokrit hedefi <%45)

Düşük doz aspirin (tromboz profilaksisi)

Sitoredüksiyon (hidroksiüre, interferon alfa, ruxolitinib)

Sekonder eritrositoz: Altta yatan neden tedavisi

Uyku apnesi tedavisi (CPAP)

EPO üreten tümör araştırması

Hangi Bölüme Başvurmalı?

Bu şikâyetler için hastanemizin Hematoloji bölümüne başvurabilirsiniz. Uzman hekimlerimiz size en uygun tedavi planını oluşturacaktır.

Hematoloji Bölümü Hakkında Bilgi Alın

Size yardımcı olalım

Şikâyetleriniz için uzman hekimlerimizden randevu alabilir veya bize ulaşabilirsiniz.

Randevu Al Bize Ulaşın

İlgili Sağlık Konuları

Aynı bölümden incelemek isteyebileceğiniz diğer makaleler.

Anemi (Kansızlık)

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Anemi, dokulara yeterli oksijen taşınamadığında ortaya çıkan yorgunluk, solgunluk ve nefes darlığıyla seyreden bir tablodur.

Demir Eksikliği Anemisi

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Yetersiz demir alımı veya kronik kan kaybı sonucu gelişen demir eksikliği anemisi, özellikle kadınları ve çocukları etkiler.

B12 Vitamini Eksikliği

Dahiliye (İç Hastalıkları)

B12 eksikliği; anemi, nörolojik belirtiler ve bilişsel sorunlara yol açabilen ve erken tedaviyle büyük ölçüde önlenebilen bir durumdur.

Hipertansiyon (Yüksek Tansiyon)

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Hipertansiyon, 'sessiz katil' olarak bilinir; çünkü genellikle belirti vermeksizin yıllarca ilerleyerek ciddi komplikasyonlara zemin hazırlar.

Kronik Böbrek Yetmezliği

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Kronik böbrek hastalığı; hipertansiyon ve diyabet gibi kronik durumların en sık komplikasyonlarından biridir ve erken evrede belirti vermeyebilir.

Hepatit B

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Hepatit B, aşıyla önlenebilen ancak kronikleştiğinde siroz ve karaciğer kanserine zemin hazırlayan viral bir karaciğer hastalığıdır.

Hepatit C

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Hepatit C, günümüzde yüksek başarı oranıyla tedavi edilebilen; ancak geç tanındığında siroza ilerleyebilen bir karaciğer hastalığıdır.

Karaciğer Yağlanması (Yağlı Karaciğer)

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Non-alkolik yağlı karaciğer hastalığı (NAFLD), obezite ve metabolik sendromla yakından ilişkili olup erken tedavide büyük ölçüde geri dönüşümlüdür.

Sağlık Uyarısı: Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Tıbbi tanı ve tedavi yerine geçmez. Şikâyetleriniz için mutlaka hekiminize başvurunuz. Saygı Hastanesi, bu sayfadaki bilgilere dayanılarak yapılan uygulamalardan sorumluluk kabul etmez.