Primeri Bilinmeyen Kanser (CUP)

Metastatik kanser odağı saptanıp primer tümörün belirlenemediği klinik durum.

Yazan: Saygı Hastanesi Sağlık Rehberi Editör Kurulu

Yayın tarihi: 1 Şubat 2026

Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi için lütfen hekiminize danışınız.

Kaynaklar (5)

Bu içerik bilgi amaçlıdır, tıbbi tavsiye niteliği taşımaz. Onkoloji bölümümüzden randevu alabilirsiniz. Randevu Al →

Primeri Bilinmeyen Kanser (CUP) Nedir?

Primeri bilinmeyen kanser (Cancer of Unknown Primary—CUP), metastatik kanser varlığı histopatolojik olarak kanıtlanmış olmasına rağmen, kapsamlı tanısal değerlendirmeye rağmen primer tümör odağının belirlenemediği heterojen bir klinik tablodur. Tüm kanserlerin %3-5'ini oluşturur.

İmmünohistokimya (CK7, CK20, TTF-1, CDX2, PAX8, GATA3 gibi belirteçler) ve moleküler doku köken tayini testleri (CancerTypeID, TissueOfOrigin) primer odak tahmininde yardımcı olabilir. NGS tabanlı genomik profilleme hedeflenebilir mutasyonları ortaya çıkarabilir.

CUP hastaları iki prognostik gruba ayrılır: Favorable (uygun) alt gruplar (peritoneal karsinomatozis—kadın, servikal lenfadenopati—SCC, aksiller lenfadenopati—kadın) spesifik tedavilerden yararlanırken, unfavorable (uygun olmayan) alt gruplarda tedavi ampirik kemoterapi ve moleküler profillemeye dayalı kişiselleştirilmiş tedavi olarak planlanır.

Belirtiler

Metastaz yerine göre değişir: Lenfadenopati, karaciğer kitleleri, kemik ağrısı, akciğer nodülleri

Genel kanser belirtileri: Kilo kaybı, iştahsızlık, yorgunluk

Lenf bezlerinde büyüme (boyun, aksilla, inguinal)

Plevral veya peritoneal efüzyon

Karaciğer büyümesi ve karın ağrısı

Risk Faktörleri

Genel kanser risk faktörleri geçerlidir

Sigara kullanımı

İleri yaş

Herediter kanser sendromları

Ne Zaman Doktora Başvurmalı?

Aşağıdaki belirtilerden herhangi birini yaşıyorsanız vakit kaybetmeden bir sağlık kuruluşuna başvurun:

Biyopsi ile kanser tanısı konulmuş ancak primer odak belirlenememişse
Açıklanamayan lenfadenopati veya organ metastazı saptandığında
Hızlı kilo kaybı ve genel durum bozulması olduğunda

Tedavi Yöntemleri

Kapsamlı immünohistokimya paneli (doku kökeni tayini)

Moleküler profilleme: NGS, doku köken tayini testleri

Favorable CUP alt gruplarında spesifik tedaviler (ilgili primer kanser gibi tedavi)

Unfavorable CUP: Ampirik kemoterapi (karboplatin + paklitaksel veya gemsitabin)

Moleküler hedefli tedavi (hedeflenebilir mutasyon saptandığında)

İmmünoterapi: MSI-H/dMMR veya PD-L1 pozitif tümörlerde pembrolizumab

Hangi Bölüme Başvurmalı?

Bu şikâyetler için hastanemizin Onkoloji bölümüne başvurabilirsiniz. Uzman hekimlerimiz size en uygun tedavi planını oluşturacaktır.

Onkoloji Bölümü Hakkında Bilgi Alın

Size yardımcı olalım

Şikâyetleriniz için uzman hekimlerimizden randevu alabilir veya bize ulaşabilirsiniz.

Randevu Al Bize Ulaşın

İlgili Sağlık Konuları

Aynı bölümden incelemek isteyebileceğiniz diğer makaleler.

Anemi (Kansızlık)

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Anemi, dokulara yeterli oksijen taşınamadığında ortaya çıkan yorgunluk, solgunluk ve nefes darlığıyla seyreden bir tablodur.

Demir Eksikliği Anemisi

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Yetersiz demir alımı veya kronik kan kaybı sonucu gelişen demir eksikliği anemisi, özellikle kadınları ve çocukları etkiler.

B12 Vitamini Eksikliği

Dahiliye (İç Hastalıkları)

B12 eksikliği; anemi, nörolojik belirtiler ve bilişsel sorunlara yol açabilen ve erken tedaviyle büyük ölçüde önlenebilen bir durumdur.

Hipertansiyon (Yüksek Tansiyon)

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Hipertansiyon, 'sessiz katil' olarak bilinir; çünkü genellikle belirti vermeksizin yıllarca ilerleyerek ciddi komplikasyonlara zemin hazırlar.

Kronik Böbrek Yetmezliği

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Kronik böbrek hastalığı; hipertansiyon ve diyabet gibi kronik durumların en sık komplikasyonlarından biridir ve erken evrede belirti vermeyebilir.

Hepatit B

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Hepatit B, aşıyla önlenebilen ancak kronikleştiğinde siroz ve karaciğer kanserine zemin hazırlayan viral bir karaciğer hastalığıdır.

Hepatit C

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Hepatit C, günümüzde yüksek başarı oranıyla tedavi edilebilen; ancak geç tanındığında siroza ilerleyebilen bir karaciğer hastalığıdır.

Karaciğer Yağlanması (Yağlı Karaciğer)

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Non-alkolik yağlı karaciğer hastalığı (NAFLD), obezite ve metabolik sendromla yakından ilişkili olup erken tedavide büyük ölçüde geri dönüşümlüdür.

Sağlık Uyarısı: Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Tıbbi tanı ve tedavi yerine geçmez. Şikâyetleriniz için mutlaka hekiminize başvurunuz. Saygı Hastanesi, bu sayfadaki bilgilere dayanılarak yapılan uygulamalardan sorumluluk kabul etmez.