Akut Graft-versus-Host Hastalığı — Tedavi Yönetimi

Allogeneik nakilden sonraki ilk 100 günde cilt, GI ve karaciğeri etkileyen immün aracılı komplikasyonun yönetimi.

Yazan: Saygı Hastanesi Sağlık Rehberi Editör Kurulu

Yayın tarihi: 1 Şubat 2026

Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi için lütfen hekiminize danışınız.

Kaynaklar (5)

Bu içerik bilgi amaçlıdır, tıbbi tavsiye niteliği taşımaz. Hematoloji bölümümüzden randevu alabilirsiniz. Randevu Al →

Akut Graft-versus-Host Hastalığı — Tedavi Yönetimi Nedir?

Akut graft-versus-host hastalığı (aGVHD), allogeneik nakli takiben genellikle ilk 100 gün içinde gelişen, donör T-hücrelerinin alıcı epitelyal dokuları (cilt, GI sistem, karaciğer) hedef alarak harabiyet yarattığı immünolojik komplikasyondur. Mortalitenin önde gelen nedenlerindendir.

Glucksberg sınıflaması organ tutulumu ve genel şiddete göre grade I (hafif cilt bulguları) - grade IV (ağır multiorgan tutulum) arasında derecelendirilir. MAGIC biyobelirteçleri (ST2, REG3α) ve gözlemsel şiddet (Minnesota skoru) risk stratifikasyonunu sağlar.

Birinci basamak tedavi 2 mg/kg/gün metilprednizolon eşdeğeri yüksek doz sistemik kortikosteroidtir. Steroid yanıtsızlığı olgularının yarıdan fazlasında görülür ve bu durumda JAK1/2 inhibitörü ruxolitinib 10 mg PO BID standart 2. basamak tedavi olarak kabul edilir. Alternatif seçenekler arasında extrakorporeal fotoferez, anti-TNF ajanlar, kalsineurin inhibitörü değişiklikleri ve klinik araştırma protokolleri bulunur.

Belirtiler

Makülopapüler döküntü (cilt GVHD)

Sulu ishal (GI GVHD)

Bulantı kusma (üst GI)

Sarılık ve karaciğer enzim yüksekliği

Karın ağrısı

Protein kaybı ve albumin düşüşü

Sekonder enfeksiyonlar

Düşkünlük ve malnütrisyon

Risk Faktörleri

HLA uyumsuzluk

Cinsiyet uyumsuzluğu (kadın donör/erkek alıcı)

İleri alıcı yaşı

Yoğun kondisyoneri

CMV serostatus uyumsuzluğu

Önceki nakil deneyimi

Ne Zaman Doktora Başvurmalı?

Aşağıdaki belirtilerden herhangi birini yaşıyorsanız vakit kaybetmeden bir sağlık kuruluşuna başvurun:

Döküntü gelişimi
Günde 500 ml'den fazla ishal
Sarılık
Karın ağrısı ve bulantı
Kilo kaybı ve malnutrisyon

Tedavi Yöntemleri

Metilprednizolon 2 mg/kg/gün IV (1. basamak)

Ruxolitinib 10 mg PO BID (steroid refrakter)

Mikofenolat mofetil 1-1.5 g BID

Kalsineurin inhibitörü optimizasyonu

Extrakorporeal fotoferez (ECP)

Enfeksiyon profilaksisi sıkılaştırma

TPN ve nutrisyonel destek

Dermatoloji/GI konsültasyonu

Hangi Bölüme Başvurmalı?

Bu şikâyetler için hastanemizin Hematoloji bölümüne başvurabilirsiniz. Uzman hekimlerimiz size en uygun tedavi planını oluşturacaktır.

Hematoloji Bölümü Hakkında Bilgi Alın

Size yardımcı olalım

Şikâyetleriniz için uzman hekimlerimizden randevu alabilir veya bize ulaşabilirsiniz.

Randevu Al Bize Ulaşın

İlgili Sağlık Konuları

Aynı bölümden incelemek isteyebileceğiniz diğer makaleler.

Anemi (Kansızlık)

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Anemi, dokulara yeterli oksijen taşınamadığında ortaya çıkan yorgunluk, solgunluk ve nefes darlığıyla seyreden bir tablodur.

Demir Eksikliği Anemisi

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Yetersiz demir alımı veya kronik kan kaybı sonucu gelişen demir eksikliği anemisi, özellikle kadınları ve çocukları etkiler.

B12 Vitamini Eksikliği

Dahiliye (İç Hastalıkları)

B12 eksikliği; anemi, nörolojik belirtiler ve bilişsel sorunlara yol açabilen ve erken tedaviyle büyük ölçüde önlenebilen bir durumdur.

Hipertansiyon (Yüksek Tansiyon)

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Hipertansiyon, 'sessiz katil' olarak bilinir; çünkü genellikle belirti vermeksizin yıllarca ilerleyerek ciddi komplikasyonlara zemin hazırlar.

Kronik Böbrek Yetmezliği

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Kronik böbrek hastalığı; hipertansiyon ve diyabet gibi kronik durumların en sık komplikasyonlarından biridir ve erken evrede belirti vermeyebilir.

Hepatit B

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Hepatit B, aşıyla önlenebilen ancak kronikleştiğinde siroz ve karaciğer kanserine zemin hazırlayan viral bir karaciğer hastalığıdır.

Hepatit C

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Hepatit C, günümüzde yüksek başarı oranıyla tedavi edilebilen; ancak geç tanındığında siroza ilerleyebilen bir karaciğer hastalığıdır.

Karaciğer Yağlanması (Yağlı Karaciğer)

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Non-alkolik yağlı karaciğer hastalığı (NAFLD), obezite ve metabolik sendromla yakından ilişkili olup erken tedavide büyük ölçüde geri dönüşümlüdür.

Sağlık Uyarısı: Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Tıbbi tanı ve tedavi yerine geçmez. Şikâyetleriniz için mutlaka hekiminize başvurunuz. Saygı Hastanesi, bu sayfadaki bilgilere dayanılarak yapılan uygulamalardan sorumluluk kabul etmez.