ACTH-Bağımsız Cushing Sendromu

Adrenal bez kaynaklı otonom kortizol üretimine bağlı Cushing sendromu.

Yazan: Saygı Hastanesi Sağlık Rehberi Editör Kurulu

Yayın tarihi: 1 Şubat 2026

Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi için lütfen hekiminize danışınız.

Kaynaklar (5)

Bu içerik bilgi amaçlıdır, tıbbi tavsiye niteliği taşımaz. Endokrinoloji bölümümüzden randevu alabilirsiniz. Randevu Al →

ACTH-Bağımsız Cushing Sendromu Nedir?

ACTH-bağımsız Cushing sendromu, adrenal kortekste otonom kortizol üretiminin neden olduğu, ACTH düzeyinin baskılı olduğu bir Cushing sendromu şeklidir. Başlıca nedenleri adrenokortikal adenom, adrenokortikal karsinom, ACTH-bağımsız makronodüler adrenal hiperplazi (AIMAH) ve primer pigmente nodüler adrenokortikal hastalık (PPNAD) olarak sıralanabilir.

ACTH-bağımsız formun en sık nedeni adrenal adenomdur ve genellikle tek taraflıdır. Karsinom ise nadirdir ancak agresif seyir gösterir ve sıklıkla androjenik belirtilere de neden olur.

Tanı biyokimyasal testlerle (24 saatlik idrar kortizolü, gece tükürük kortizolü, düşük doz dekzametazon süpresyon testi) ve görüntüleme (BT/MR) ile konur; baskılı ACTH düzeyi önemli bir ipucudur.

Belirtiler

Aydede yüz ve santral obezite

Dorsoservikal 'bufalo hörgücü'

Mor strialar ve ince deri

Kas güçsüzlüğü ve kolay ezilme

Hipertansiyon ve diyabet

Psikiyatrik değişiklikler (depresyon, anksiyete)

Osteoporoz ve kırıklar

Risk Faktörleri

Adrenal insidentaloma

Yaş (orta yaş ve üzeri)

Carney kompleksi (PPNAD)

McCune-Albright sendromu (AIMAH)

Ailesel adrenal tümör öyküsü

Kadın cinsiyet (adenom)

Nadiren ektopik adrenal doku

Ne Zaman Doktora Başvurmalı?

Aşağıdaki belirtilerden herhangi birini yaşıyorsanız vakit kaybetmeden bir sağlık kuruluşuna başvurun:

Cushing sendromunu düşündüren tipik belirtiler
Dirençli hipertansiyon ve yeni diyabet birlikteliği
Adrenal insidentaloma tespit edildiğinde
Hızlı kilo alımı ve mor strialar
Kolay çürük ve kırık hikayesi

Tedavi Yöntemleri

Tek taraflı adenomda unilateral adrenalektomi (küratif)

Adrenokortikal karsinomda radikal cerrahi ve mitotan

AIMAH ve PPNAD'de bilateral adrenalektomi

Cerrahi sonrası geçici glukokortikoid replasmanı

Medikal tedavi: ketokonazol, metirapon, osilodrostat

Yaşam boyu endokrinoloji takibi

Hangi Bölüme Başvurmalı?

Bu şikâyetler için hastanemizin Endokrinoloji bölümüne başvurabilirsiniz. Uzman hekimlerimiz size en uygun tedavi planını oluşturacaktır.

Endokrinoloji Bölümü Hakkında Bilgi Alın

Size yardımcı olalım

Şikâyetleriniz için uzman hekimlerimizden randevu alabilir veya bize ulaşabilirsiniz.

Randevu Al Bize Ulaşın

İlgili Sağlık Konuları

Aynı bölümden incelemek isteyebileceğiniz diğer makaleler.

Anemi (Kansızlık)

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Anemi, dokulara yeterli oksijen taşınamadığında ortaya çıkan yorgunluk, solgunluk ve nefes darlığıyla seyreden bir tablodur.

Demir Eksikliği Anemisi

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Yetersiz demir alımı veya kronik kan kaybı sonucu gelişen demir eksikliği anemisi, özellikle kadınları ve çocukları etkiler.

B12 Vitamini Eksikliği

Dahiliye (İç Hastalıkları)

B12 eksikliği; anemi, nörolojik belirtiler ve bilişsel sorunlara yol açabilen ve erken tedaviyle büyük ölçüde önlenebilen bir durumdur.

Hipertansiyon (Yüksek Tansiyon)

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Hipertansiyon, 'sessiz katil' olarak bilinir; çünkü genellikle belirti vermeksizin yıllarca ilerleyerek ciddi komplikasyonlara zemin hazırlar.

Kronik Böbrek Yetmezliği

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Kronik böbrek hastalığı; hipertansiyon ve diyabet gibi kronik durumların en sık komplikasyonlarından biridir ve erken evrede belirti vermeyebilir.

Hepatit B

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Hepatit B, aşıyla önlenebilen ancak kronikleştiğinde siroz ve karaciğer kanserine zemin hazırlayan viral bir karaciğer hastalığıdır.

Hepatit C

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Hepatit C, günümüzde yüksek başarı oranıyla tedavi edilebilen; ancak geç tanındığında siroza ilerleyebilen bir karaciğer hastalığıdır.

Karaciğer Yağlanması (Yağlı Karaciğer)

Dahiliye (İç Hastalıkları)

Non-alkolik yağlı karaciğer hastalığı (NAFLD), obezite ve metabolik sendromla yakından ilişkili olup erken tedavide büyük ölçüde geri dönüşümlüdür.

Sağlık Uyarısı: Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Tıbbi tanı ve tedavi yerine geçmez. Şikâyetleriniz için mutlaka hekiminize başvurunuz. Saygı Hastanesi, bu sayfadaki bilgilere dayanılarak yapılan uygulamalardan sorumluluk kabul etmez.